ހދ.ހަނިމާދޫއިން އަހުމަދު ސާއިލް އަލީ

ރާއްޖޭގެ އެންމެ އުތުރަށް ޓޫރިސްޓުން ގެނައުމާއި ވިޔަފާރި ބޭނުންތަކުގައި އަވަސް ދަތުރުތައް ކުރުމަކީ ހަރަދުބޮޑު އަދި އެހާމެބޮޑު ތަކުލީފެކެވެ. ތަރައްގީއަށް އެދި މަސައްކަތްކުރާ މި ސަރަހައްދުގެ ރައްޔިތުންނަށް އޮތް އެންމެ ބޮޑު އެއްގޮންޖެހުމަކީ ދަތުރުފަތުރެވެ. އެކަމަށް އޮތް ހައްލު ގުޅިފައިވަނީ މީގެ 26 އަހަރު ކުރިން ޑޮމެސްޓިކް އެއާޕޯޓެއްގެ ގޮތުގައި ހުޅުވި ހދ. ހަނިމާދޫ އެއާޕޯޓާއެވެ. މިހާރު އެއީ އިންޓަނޭޝަނަލް އެއާޕޯޓެކެވެ.

މީގެ ހަތަރު ވަރަކަށް އަހަރު ކުރިން ހަނިމާދޫ އެއާޕޯޓް އިންޓަނޭޝަނަލް ކޮށް އިންޑިއާގެ ޓުރެވަންޑްރަމްއަށް ދަތުރުތައް ކުރަން ވަނީ ފަށާފައެވެ. އެޝެޑިއުލްގެ ދަށުން މިހާރުވެސް ހަފްތާއަކު ދަތުރެއް ސީދާ ހަނިމާދޫއިން ޓުރެވަންޑްރަމަށް ކުރެއެވެ. އާންމުކޮށް ބޭސްފަރުވާއަށް ގޮސް އުޅޭބަޔަކަށް އެތައް ލުޔެއް އެކަމުގެ ސަބަބުން ލިބިގެންދިޔައެވެ. އެކަމަކު އެންމެގިނަބައެއްގެ އެދުމަކީ އެއެއާޕޯޓުން އަވައްޓެރި ސުރީލަންކާއަށް ދަތުރުތައް ފެށުމެވެ. އެއީ އުތުރުން ސީދާ އެކިގައުމުތަކަށް ދިއުމަށް ލިބޭ ފުރުސަތެކެވެ.

ސްރީލަންކާގެ ބަންޑާރަނައިކް އިންޓަނޭޝަނަލް އެއާޕޯޓަކީ މިސަރަހައްދުގެ ޓްރާންސިޓް ޕޮއިންޓެވެ. ރާއްޖެ އަންނަ ގިނަ ޓޫރިސްޓުން އަންނަނީ އެ މަގުންނެވެ. ހަމައެއާއެކު ވިޔަފާރި ދަތުރުތަކުގައި އެތައް ބަޔަކު ލަންކާއަށް ދެއެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި އެތައް ބޮޑެތި ވިޔަފާރިއެއް ހިންގާ ތިލަދުންމަތީގެ ވިޔަފާރިވެރިން ހިމެނެއެވެ.

އެތައް ވިޔަފާރިއަކުން އެދިއެދި

ދިވެހި ރާއްޖެއަށް އެންމެ ބޮޑު ނަފައެއް ލިބޭ ވިޔަފާރި ކަމަށްވާ ޓޫރިޒަމްގެ ދާއިރާއަށް އެދިއެދި ތިބި އެތައް އިންވެސްޓަރުންނެއް އުތުރުގެ އަތޮޅުތަކުގައި ވެސް އެބަތިއްބެވެ. ދެ ތިން ރިސޯޓެއް މިހާރު ވެސް މިސަރަހައްދުގައި ހިންގަ އެވެ. ކައިރި މުސްތަގުބަލެއްގައި މިސަރަހައްދުގައި މުޅިންއާ 12 ރިސޯޓު ތަރައްގީކޮށް ބެޑްކެޕޭސިޓީ 3000 އިތުރުވެގެންދާނެ ކަމަށް ސަރުކާރުން ބުނެއެވެ. އެ ހުރިހާ ކަމަކަށް ވެސް އޮތްގޮންޖެހުމަކީ ދަތުރުފަތުރެވެ. ދިގު ދަތުރެއްކޮށް މާލެ އަންނަ ޓޫރިސްޓުން އަނެއްކާ ޑޮމެސްޓިކް ފުލައިޓެއްގައި ދިގުދަތުރެއްކޮށް ހަނިމާދޫއަށް ގެނެސް ލޯންޗް ތަކުގައި ރަށްރަށަށް ގެންދިއުން އެއީ ބޮޑު ގޮންޖެހުމެކެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި ލަންކާއިން ހަނިމާދޫއަށް ގެނެވޭނަމަ ހަރަދުކުޑަވެ ފަސޭހަވެގެންދެއެވެ.

"ލަންކާއިން ގެނެވޭނަމަ ވަރަށް ވަރަށް ފަސޭހަ ވާނެ، އޭރުން ސީދާ ގެނެވޭނެ، އަނެއްކޮޅުން ހަރަދު ކުޑަވާނެ، ޑޮމެސްޓިކް ޓާމިނަލްގައި ޑިލޭވެ ޑިލޭވެ ތިބެންޖެހުމަކީ ބޮޑުކަމެއް،" ހދ. އަތޮޅުގައި ޓޫރިޒަމްގެ ވިޔަފާރިކުރާ ފަރާތަކުން ވިދާޅުވިއެވެ.

ހަނިމާދޫ އެއާޕޯޓުން ހިދުމަތް ހޯދާ ސަރަހައްދުގައި ދިރިއުޅޭ އެކި ރަށްރަށުގެ ވިޔަފާރިވެރިން މުދާ ހޯދުމަށް ރާއްޖެއިން ބޭރަށް ކުރަންޖެހޭ ދަތުރުތައް ހަނިމާދޫއިން ސީދާ ކުރަން އެދޭ ސަބަބުތަކުގެ ތެރޭގައި ހަރަދު ކުޑަވުމާއި ފަސޭހަވުން ހިމެނެއެވެ. އޭރުން ތަކެތީގެ އަގަށް ވެސް ހެޔޮބަދަލެއް އަންނާނެއެވެ.

އެއާޕޯޓަށް ބަދަލުތަކެއް ބޭނުން!

މީގެ ހަތަރު އަހަރު ކުރިން ހަނިމާދޫ އެއާޕޯޓް އިންޓަނޭޝަނަލްކޮށް ޓުރެވަންޑުރަމަށް ދަތުރުތައް ފެށުމާއެކު ކަސްޓަމާއި އިމިގުރޭޝަންގެ ހިދުމަތް ވަނީ ދޭން ފަށާފަ އެވެ. ހަނިމާދޫ އެއާޕޯޓުގެ އިސް އޮފިޝަލަކު ވިދާޅުވި ގޮތުގައި އިންޓަނޭޝަނަލް ދަތުރުތައް ކުރުމަށް އިދާރީ ގޮތުންނާއި ވަސީލަތްތަކުގެ ގޮތުން އެއެއާޕޯޓް ތައްޔާރުވެފައިވާ ކަމަށެވެ.

ނަމަވެސް ބޮޑު ގޮންޖެހުމެއް އެބައޮތެވެ. ސްރީލަންކާއާއި ރާއްޖެއާއި ދެމެދު ދަތުރުތައް ކުރާ އެއާލައިންތަކުން ބޭނުންކުރަނީ އެއާބަސްގެ ބޮޑެތި ފުލައިޓުތަކެވެ. އެއީ ގިނަ މީހުންނަށް ހިދުމަތް ދިނުމަށް ފުޅާދާއިރާއެއްގައި ކުރާ ވިޔަފާރިއެކެވެ. ނަމަވެސް ހަނިމާދޫ އެއާޕޯޓުގެ ރަންވޭގެ ސައިޒުގެ ސަބަބުން އެވަރުގެ ފުލައިޓު ނުޖެއްސެއެވެ. އެއާޕޯޓަށް ޖެއްސެނީ އެތެރޭގެ އުދުހުންތަކުގައި އެ ދުއްވާ ކުދި ބޯޓުތެކެވެ.

ކޮލޮމްބޯ އަދި މާލެއާ ދެމެދު އޮތް ރޫޓުގެ މާކެޓުގައި އެންމެ ބޮޑު ދައުރު އަދާކުރާ ސްރީލަންކަން އެއާލައިންސްގެ ރާއްޖޭގެ ޖެނެރަލް ސޭލްސް އޭޖެންޓް، އޭސް އޭވިއޭޝަންސްގެ މެނޭޖިންގް ޑިރެކްޓަރު މުހައްމަދު ފިރާގު ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، ހަނިމާދޫ އެއާޕޯޓަށް ލަންކާއަށް ދަތުރުކުރާ ފުލައިޓްތައް މިހާރު އޮޕަރޭޓު ނުކުރެވޭނެ ކަމަށާއި އެއާޕޯޓް ތަރައްގީއާއެކު އެކަން ފެށޭނެ ކަމަށެވެ.

"ފެށޭނެ ދެއްތޯ، ވިޔަފާރިއަށް ބަލައިފިނަމަ އޭގައި އެންމެ ރަނގަޅުގޮތަކަށް ދުއްވައިގަންނާނެ،" ފިރާގު ވިދާޅުވިއެވެ.

އެހެންކަމުން އެދަތުރުތައް ފެށުމަށް އެއާޕޯޓު ތަރައްގީ ކުރަންޖެހެއެވެ. އެންމެ ފުރަތަމަ ފިޔަވަޅަކަށްވެސް ރަންވޭ ތަރައްގީކޮށް ބޮޑުކުރަންޖެހެ އެވެ.

ހަނިމާދޫއެއާޕޯޓް ތަރައްގީ ކޮބާ؟

ރާއްޖޭގެ ގިނަ ޑޮމެސްޓިކް އެއާޕޯޓުތަކުގެ ރަންވޭގެ ދިގުމިނަކީ 1.2 ކިލޯ މީޓަރެވެ. ރާއްޖޭގެ ދެ ބައިނަލް އަގުވަމީ އެއާޕޯޓު ކަމަށްވާ، އިބްރާހިމް ނާސިރު އިންޓަނޭޝަނަލް އެއާޕޯޓާއި ގަން އިންޓަނޭޝަނަލް އެއާޕޯޓުގެ ދިގުމިނަކީ 3.6 ކިލޯ މީޓަރެވެ.

މީގެ ތިން އަހަރާއި ހަތް މަސް ކުރިން ސިންގަޕޫރުގެ މެރީނާ ބޭ ސޭންޑްސް ހޮޓެލްގައި ބޭއްވި މޯލްޑިވްސް އިންވެސްޓްމެންޓް ފޯރަމްގައިވަނީ ހަނިމާދޫ އިންޓަނޭޝަނަލް އެއާޕޯޓް އިތުރަށް ބޮޑުކޮށް އެތަން ތަރައްގީކުރުމުގެ މަޝްރޫއު އިއުލާންކޮށްފަ އެވެ.

ހަނިމާދޫ އިންޓަނޭޝަނަލް އެއާޕޯޓް ބޮޑުކުރުމުގެ މަޝްރޫއު ނިމޭއިރު އެތަނުގައި 1.8 ނުވަތަ 2 ކިލޯމީޓަރުގެ ރަންވޭއެއް އޮންނާނެ ކަމަށް އޭރު ޓުރާންސްޕޯޓް މިނިސްޓްރީން ވަނީ ބުނެފައެވެ. އަދި އެއާޕޯޓުން ދޭ އެހެން ހިދުމަތްތައް އިތުރަށް ފުޅާކުރުމާއި، އެއާޕޯޓް ހޮޓެލް ހިދުމަތް ވެސް ތަރައްގީވެގެންދާނެ ކަމަށް ބުންޏެވެ.

އެހެން ގިނަ މަޝްރޫތަކެކޭ އެއްފަދައިން ހަނިމާދޫ އެއާޕޯޓް ތަރައްގީގެ ވާހަކައަކީ ވެސް ދުވަސްވީ ވާހަކައެކެވެ. އިންޓަނޭޝަނަލް ކުރުމާއެކު އެ ވާހަކަ އިތުރަށް އަޑުގަދަވި އެވެ. ރީޖަނަލް އެއާޕޯޓްސްގެ ޑިރެކްޓާ ޖެނެރަލް ސާމީ އަގީލް ވިދާޅުވީ ހަނިމާދޫ އެއާޕޯޓުގެ ރަންވޭ ދިގުކުރުމުގެ ޕްލޭނާއެކު އެ މަސައްކަތް ކުރަމުން އަންނަ ކަމަށެވެ.

ރާއްޖޭގެ މެދުންނާއި އެންމެ ދެކުނުން ސްރީލަންކާއަށް ވައިގެދަތުތައް ކުރާތީ ލިބޭ އުފަލާއެކު އެންމެ އުތުރުން ވެސް އެކަމަށްއެދެ އެވެ. އެއީ މިސަރަހައްދު އިތުރަށް ތަރައްގީވާނެ މަގެއް ކަމަށް ދެކެ އެވެ. އެކަންވާންއޮތީ ހަނިމާދޫ އެއާޕޯޓަށް ބަދަލުތަކެއް ގެނެސްގެނެވެ. އެންމެ ފުރަތަމަ ބަދަލަކީ ރަންވޭ ބޮޑުކުރުމެވެ. އުތުރު އޮތީ އެކަމަށް އެދިއެދިއެވެ.