ފަރުތަކާއި، ކަނޑޫފާތަކާއި ގުދުރަތީ އެހެނިހެން ވަސީލަތްތަކަކީ މޫސުމީ ނުރައްކާތަކުން ދިފާއުވުމަށް އޮތް އެންމެ އަގުހެޔޮ އަދި އެންމެ ފައިދާހުރި ވަސީލަތްތައް ކަމަށް ރައީސް މުއިއްޒު ވިދާޅުވެއްޖެ އެވެ.
ރައީސް ޑރ. މުޙައްމަދު މުޢިއްޒު މިހެން ވިދާޅުވީ، ޖަރުމަނުވިލާތަށް މިހާރު ކުރައްވަމުންގެންދަވާ ރަސްމީ ދަތުރުފުޅުގައި ހިމެނިގެން، ބަރލިންގެ ހަމްބޯލްޓް ޔުނިވަރސިޓީއަށް ބުދަ ދުވަހު މެންދުރުފަހު ޒިޔާރަތްކުރައްވާ އެތަނުގައި ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅުގަ އެވެ.
މުއިއްޒު އެ ޔުނިވަރސިޓީ ގައި ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅުގައި ދިވެހިރާއްޖެއަކީ ޖައްވަށް ވިހަގޭސް ބޭރުކުރާ މިންވަރު، ދުނިޔޭގެ ނިސްބަތުން މަދު ގައުމަކަށް ވީނަމަވެސް، މޫސުމަށް އަންނަ ނޭދެވޭ ބަދަލުތަކުގެ ސަބަބުން އެންމެ ބޮޑު ނުރައްކަލަކާ ކުރިމަތިލާންޖެހޭ އެއް ޤައުމަކީ ދިވެހިރާއްޖެކަން އެމަނިކުފާނު ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.
ވެރިކަމަށް އިންތިޚާބުވުމަށް ފަހު އަލްޖަޒީރާ އަށް ދެއްވި ބަސްދީ ގަތުމުގައި މޫސުމަށް އަންނަ ބަދަލުތަކަކީ ހަގީގަތެއް ނޫން ކަމަށް ދޭހަވާ މޭރުމުން ވާހަކަފުޅު ދެއްކެވުމަށް ފަހު ޖަރުމަނުވިލާތުގައި ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅުގައި، މޫސުމީ ބަދަލުތަކަށް ހޭނި، އެކަމަށް އަހުލުވެރިވުމަކީ ދިވެހިރާއްޖެ އަށް އިޚުތިޔާރީ ކަމެއް ނޫން ކަމަށާއި، ނަމަވެސް، އެއީ ޤައުމުގެ ދެމިއޮތުމާއި، ސަގާފަތާއި އައިޑެންޓިޓީ ނުވަތަ އަމިއްލަވަންތަކަން ހިމާޔަތްކުރުމަށްޓަކައި ކޮންމެހެން ކުރަންޖެހޭ މަސައްކަތެއްކަން ފާހަގަކުރެއްވި އެވެ.
މޫސުމަށް އަންނަ ބަދަލުތަކުގެ މައްސަލައިގެ މުހިންމު ކަމާ ބެހޭ ގޮތުން ވާހަކަފުޅު ދައްކަވަމުން، މޫސުމީ ސައެންސްގެ އިލްމުގެ އަލީގައި، ޤައުމީ ފެންވަރުގައި ރާވާ ރޭވުންތަކާއި ބަޖެޓު އެކުލަވާލުމުގައި މޫސުމީ ނުރައްކާތައް ހިމެނުމުގެ މުހިންމުކަން މުއިއްޒު ފާހަގަކުރެއްވި އެވެ. އަދި މޫސުމީ ނޭދެވޭ ބަދަލުތަކަށް ހޭނި، އަހުލުވެރިކުރުވުމުގެ މަސައްކަތްތަކަށް ބޭނުންވާ ފައިސާ ހޯދުން އިތުރުކުރުމަށާއި، ލޯކަލް ގަވަރނަންސްގެ ގާބިލުކަން އިތުރުކޮށްގެން، އެ މަސައްކަތްތަކަކީ މުޖުތަމަޢުގެ ބައިވެރިވުން ހިމެނޭ، އަދި ރައްޔިތުން އިސްވެ ތިބެ ކުރިއަށްގެންދާ މަސައްކަތްތަކަކަށް ހެދުމަށް މުއިއްޒު ގޮވާލެއްވި އެވެ.
މީގެ އިތުރުން، މޫސުމީ ބަދަލުތަކުގެ ސަބަބުން އެންމެ ބޮޑު ނުރައްކަލަކާ ކުރިމަތިލާންޖެހޭ ޤައުމުތަކަށް އެޑަޕްޓޭޝަން ފައިނޭންސިންގް ލިބުމަކީ، މޫސުމީ އިންސާފާ ގުޅިފައިވާ ކަމެއްގެ ގޮތުގައި ސިފަކުރައްވައި، ރާއްޖެ ފަދަ ޤައުމުތަކަށް ދުރާލާ ކަށަވަރުކުރެވޭ، އެކަށީގެންވާ، އަދި ލުއި ގޮތްތަކެއްގެ މަތިން ކްލައިމެޓް ފައިނޭންސް ލިބުމުގެ މުހިންމުކަން ފާހަގަކުރައްވައި އެކަމަށް ބާރުއެޅުއްވި އެވެ.
މޫސުމަށް އަންނަ ނޭދެވޭ ބަދަލުތަކަށް އަހުލުވެރިވުމަށް ދިވެހިރާއްޖެ އިން ކުރާ މަސައްކަތްތަކުން މިހާތަނަށް ލިބުނު ފިލާވަޅުތަކުގެ މައްޗަށް ބައްލަވާލައްވައި، މުޢިއްޒު ވަނީ މި މަސައްކަތް ލަސްކުރުމަކީ، މުސްތަގުބަލުގައި ކުރަންޖެހޭ ހޭދަ އެތައް ގުނައަކަށް އިތުރުވެގެންދާނެކަމެއްކަން ފާހަގަކުރައްވާފަ އެވެ.
ސަރުކާރުން ރާއްޖޭގެ އެކި ކަންކޮޅުތަކުގައި ތިމާވެއްޓަށް އެއްވެސް ބެލުމެއް ނެތި ދުނިޔޭގެ އެންމެ ބޮޑެތި ޑްރެޖަރުތައް ގެނެސްގެން ހިންގަމުންދާ ވެލި ނެގުމާއި ބިންހިއްކުމުގެ މަޝްރޫއުތަކުގެ ސަބަބުން ފަރުތަކަށް ބޮޑެތި ގެއްލުންތައް ލިބެމުންދާތީ އެކަމުގެ ކަންބޮޑުވުން ފާޅު ކޮށް މީސް މީޑިއާ ގައި ސަރުކާރަށް ފާޑު ކިޔުން އަމާޒުވެފައިވާ މި ދަނޑިވަޅުގައި ރައީސް މުއިއްޒު ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅުގައި، ފަރުތަކާއި، ކަނޑޫފާތަކާއި ގުދުރަތީ އެހެނިހެން ވަސީލަތްތަކަކީ މޫސުމީ ނުރައްކާތަކުން ދިފާއުވުމަށް އޮތް އެންމެ އަގުހެޔޮ އަދި އެންމެ ފައިދާހުރި ވަސީލަތްތައް ކަމުގައި މުއިއްޒު ސިފަކުރެއްވި އެވެ. މީގެ އިތުރުން، މޫސުމީ ކަންކަމަށް އަހުލުވެރިވުމުގެ މަސައްކަތްތަކާއި ޤައުމީ ތަރައްގީ އަކީ އެކުއެކީގައި ކުރިއަށްދާންޖެހޭ ދެ ކަންތައްކަމުގައި ވެސް މުއިއްޒު ވިދާޅުވި އެވެ.
މާލެ އަތޮޅު ދެކުނު ބުރީގެ ބޮޑު ސަރަހައްދަކަށް ކިސަޑު ފެތުރިފައި.
މޫސުމީ ގޮތުން އަންނަ ނޭދެވޭ ބަދަލުތަކަކީ ވަކި ބޯޑަރެއް ނެތް، ނުވަތަ ވަކި ސަރަހައްދީ އިމަކަށް ބެލުމެއް ނެތް ކަމަކަށް ވާއިރު، އެކަމާ ކުރިމަތިލުމަށް ބޭނުންވަނީ ހުރަސްތަކެއް ނެތް، ޢިލްމީ މަސައްކަތްތަކެއް ކަމަށާއި، ގައުމީ ފެންވަރުގެ ހަނި މަސްލަހަތުތަކާއި ކުރު މުއްދަތުގެ ފައިދާއަށްވުރެ ބޮޑަށް، ދުރު މުސްތަގުބަލަށް އަމާޒުކުރާ ހައްލުތަކަކަށް ރައީސް މުއިއްޒު ގޮވާލެއްވި އެވެ.
މީގެ އިތުރުން، މި ޒިޔާރަތުގައި ހިމެނިގެން ކުރިއަށްދިޔަ ސުވާލާއި ޖަވާބު ސެޝަންގައި، މޫސުމީ ބަދަލުތަކާ ގުޅޭގޮތުން ފަތުރާ ހަގީގަތާ ހިލާފު މައުލޫމާތުތަކާ ދެކޮޅަށް މަސައްކަތްކުރުމުގައި އިލްމީ މުއައްސަސާތަކުގެ ދައުރުގެ މައްޗަށް ވެސް މުއިއްޒު ވާހަކަފުޅު ދެއްކެވި އެވެ.
ރާއްޖޭގެ ދެމެހެއްޓެނިވި ފަތުރުވެރިކަމާއި، އިއާދަކުރަނިވި ހަކަތައަށް ބަދަލުވުމަށް ކުރާ މަސައްކަތްތަކާ ގުޅޭގޮތުން ވާހަކަފުޅު ދައްކަވަމުން، ކުދި ޖަޒީރާ ޤައުމުތައް ނުވަތަ ސިޑްސްގެ ޤައުމުތަކުގެ މެދުގައި އޮންނަ ގުޅުން އިތުރަށް ބަދަހިކުރުމަށާއި، ޖައްވަށް އެންމެ ގިނައިން ވިހަގޭސް ބޭރުކުރާ ޤައުމުތަކުން، ނާޒުކު ޤައުމުތަކަށް ދޭ އެހީތެރިކަން އިތުރުކުރުމަށް ރައީސް މުއިއްޒު ގޮވާލެއްވި އެވެ.